Lög um þjónustukaup eru mikil réttarbót fyrir neytendur en áður en þau voru sett voru ekki verið til nein sérstök lög um kaup á þjónustu. Lög þessi eru ófrávíkjanleg á þann veg að óheimilt er að semja um lakari rétt til handa neytendum en kveðið er á um í lögunum.
Hvaða þjónusta fellur undir lögin?
Lögin gilda um hvers kyns samninga um kaup á þjónustu sem veitt er neytendum í atvinnuskyni þegar þjónustan felur m.a. í sér vinnu við lausafjármuni eins og bifreiðaviðgerðir, vinnu við fasteignir, t.d. við pípulagnir, geymslu á lausafjármunum eins og búslóðageymsla og ráðgjafarþjónustu í tengslum við vinnu við fasteignir, t.d. þjónusta arkitekts.
Leiðbeiningarskylda seljanda
Í lögunum er lögð ákveðin upplýsinga- og leiðbeiningaskylda á seljanda þjónustu. Þannig ber seljanda að upplýsa neytandann um það hvort kaup á þjónustunni t.d. viðgerð á hlut sé hagkvæm eða ekki með hliðsjón af verðgildi hlutarins. Ef seljanda verður það ekki ljóst fyrr en vinna er hafin verður seljandi að tilkynna neytandanum um þetta svo hann geti tekið ákvörðun um framhaldið. Ástæða þessarar leiðbeiningarskyldu seljanda er sú að aðili sem hefur atvinnu af að selja þjónustu sína á grundvelli fagþekkingar er betur fær en neytandinn til að gera sér grein fyrir hvort það svari kostnaði að vinna verkið. Einnig er í lögunum kveðið á um það að ef upp kemur sú staða eftir að verk er hafið að nauðsynlegt sé að vinna viðbótarverk verður seljandi þjónustunnar að gera neytandanum grein fyrir því og óska eftir fyrirmælum hans um verkið.
Galli á seldri þjónustu
Í lögunum er tiltekið hvenær þjónusta telst gölluð en það er m.a ef árangur af verki stenst ekki þær almennu kröfur sem gera má til útseldrar þjónustu í atvinnuskyni eða hún víkur frá almennum öryggiskröfum. Þjónusta er einnig gölluð ef hún er ekki í samræmi við samning aðila. Seld þjónusta getur jafnframt verið gölluð ef seljandinn gefur rangar eða villandi upplýsingar í auglýsingum eða lætur ekki neytanda í té upplýsingar sem hann vissi um og þýðingu hafa fyrir framkvæmd verksins.
Neytandi á rétt á að seljandi bæti úr gallanum nema það valdi seljandanum óhæfilega miklum kostnaði eða verulegu óhagræði. Jafnframt getur seljandi krafist þess að fá að bæta úr gallanum ef hann gerir það innan sanngjarns frest og án kostnaðar eða verulegs óhagræðis fyrir neytandann. Ef þjónusta er gölluð getur neytandinn krafist afsláttar frá verði þjónustunnar sem svarar til gallans. Ef veitt þjónusta er verulega áfátt miðað við tilgang verksins og þjónustu sem fyrirhugað var að kaupa getur neytandinn rift samningnum að öllu leyti eða þeim hluta verksins sem ólokið er. Verði neytandi fyrir tjóni vegna gallaðrar þjónustu á hann rétt á skaðabótum nema seljandi sýni fram á að gallinn verði ekki rakinn til vanrækslu hans.
Ef neytandi ætlar að bera fyrir sig galla verður hann að tilkynna seljanda það innan sanngjarns frest eftir að honum varð gallinn ljós. Neytandi getur ekki borið fyrir sig galla eftir að liðin eru 2 ár frá afhendingardegi hinnar seldu þjónustu nema seljandi hafi í samningi tekið á sig ábyrgð vegna galla í lengri tíma eða brotið gegn góðum viðskiptaháttum eða á annan hátt sýnt af sér vítavert gáleysi.
Afhendingardráttur á þjónustu
Seljanda ber að afhenda selda þjónustu á þeim tíma sem samið var um. Ef ekki hefur verið samið um neinn afhendingartíma skal seljandi þjónustu skila af sér verkinu innan sanngjarns frest frá því að krafa um það kemur fram.
Ef drátturinn á að ljúka þjónustunni skiptir neytanda verulegu máli og seljanda er það ljóst getur neytandi rift samningnum. Einnig getur neytandi rift samningnum ef seljandi leysir hana ekki af hendi innan umsamins frests eða innan sanngjarns frests frá því að krafa hefur komið fram um afhendingu. Neytandi getur svo ávallt krafist skaðabóta fyrir tjón sem hann verður fyrir vegna dráttar á að þjónustu ljúki nema seljandi sýni fram á að drátturinn sé ekki af hans völdum.
Verð á þjónustu
Ef ekki hefur verið samið um verð fyrir keypta þjónustu skal neytandi greiða það verð sem telja má sanngjarnt með hliðsjón af því hve vinnan er mikil og hvers eðlis hún er. Hafi seljandi látið neytanda í té verðáætlun má verðið ekki fara verulega fram úr þeirri áætlun. Þrátt fyrir að seljandi hafi gert tilboð eða verðáætlun ber honum viðbótargreiðsla hafi verð hækkað vegna kringumstæðna sem hann gat ekki séð fyrir. Seljanda ber að tilkynna neytanda um slíkt án tafar og óska eftir fyrirmælum um verkið. Ef hann sinnir því ekki getur hann glatað kröfu sinni um fullt verð eða greiðslu viðbótargreiðslu. Inn í tilgreindu verði skulu vera öll opinber gjöld nema neytandi hafi sannanlega haft vitneskju um að þau væru það ekki. Hafi ekki verið samið um verð á neytandi rétt á sundurliðuðum reikningi og ber ekki skylda til að greiða fyrr en hann hefur fengið hann.
Hlutur sóttur eftir að þjónustu er lokið
Hlutur sem neytanda ber að sækja hjá seljanda má selja á kostnað neytanda ef 3 mánuðir eru liðnir frá því að vinnu við hlutinn var lokið og unnt var að afhenda hann. Ef ekki er hægt að selja hlut eða augljóst að kostnaður við sölu er meiri en nemur söluverði hans er seljanda heimilt að fleygja hlut.